Kategorie wpisów

Soroban w dawnej Japonii - cz. 8
13 kwietnia 2023
Transport ryżu przez rzekę w okresie Edo

Przeprawa przez rzekę

Po noclegu w ryokan chłopcy ruszyli dalej. Powoli zbliżali się do Kyoto, ale przed nimi był jeszcze szmat drogi. W pewnym momencie dotarli do brzegu rzeki. Niestety, tym razem nie było mostu, po którym mogliby przejść na jej drugi brzeg. Na szczęście zauważyli łodzie, którymi kupcy przeprawiali towary. Zaczepili jednego z przewoźników.
− Dzień dobry. Zdążamy do Kyoto i chcemy przedostać się na drugi brzeg. Czy mógłbyś nas przeprawić?
− Konnichiwa. Niestety, jest to niemożliwe. Jak widzicie, przewożę na drugi brzeg worki z ryżem. Właściciel płaci mi 4 sho i 5 go ryżu za 1 koku przewiezionego ryżu. Biorąc was na łódź, załaduję mniej ryżu i mniej zarobię.
− A ile ryżu mieści ci się do łodzi? − spytał Naoki.
− 898,7 koku.
− Hm, Mamy ze sobą trochę ryżu. W takim razie my ci zapłacimy to ,co będziesz stratny, gdy nas przeprawisz na drugi brzeg.
− Dobrze, ale jak to policzyć? Nie jestem bystry w rachunkach.
− Spokojnie, my się wszystkim zajmmiemy, a ty tylko nas przepraw − Naoki mrugnął porozumiewawczo w kierunku kolegi.
− W takim razie zapraszam na łódź.

Problem wyglądał następująco:

Łodzią można przeprawić na drugi brzeg rzeki 898.7 koku ryżu. Ile należy zapłacić rybakowi za transport ryżu, jeśli jego opłata to 4 sho i 5 go ryżu za 1 koku przewiezionego ryżu. Opłata ma być pobrana z przewiezionego ryżu.

Most Nihonbashi w Edo, handlarze ryżem”. 36 Widoki na górę Fuji „ Hokusai .
Most Nihonbashi w Edo, „Handlarze ryżem. 36 Widoków na górę Fuji”,  autor. Hokusai  (źródlo: Wikipedia)

Chłopcy zadanie rozwiązali. Ale nam do jego rozumienia brakuje znajomości jednostek objętości używanych w okresie Edo w Japonii. Przecież nie wiemy, że koku to jednostka objętości. Oto jednostki i ich przeliczniki:

1 koku = 10 to
1 to = 10 sho
1 sho = 10 go

Warto też dla jasności dodać, że obiętości 1 koku odpowiadał ryż o masie ok. 150 kg.

Teraz wydaje się to proste, bo

4 sho 5 go = 4.5 sho = 0,045 koku.

Jak rozwiązać to zadanie?

Jeżeli oznaczymy przez x kwotę do zapłaty, to zadanie można sprowadzić do następującego równania:

(898.7 − x) * 0.045 = x

Po przekształceniu tej równości otrzymamy:

x = 898.7 * 0.045 : 1.045

W dalszych obliczeniach pomoże nam już soroban. Z poniższego filmu dowiesz się jak z jego użyciem rozwiązać podane równanie z jedną niewiadomą. Dowiesz się też oczywiście ile zarobił rybak transportując ryż.

Z wykonanych na sorobanie obliczeń wiemy już, że rybak zarobił 38,7 koku. Ale w takim razie ile ryżu dali chłopcy rybakowi jako wynagrodzenie za ich transport? Okazało się, że chłopcy usiedli na worki z ryżem i łodzią przewieziono dokładnie 898.7 koku ryż. Dlatego Akio i Naoki nie musieli nic płacić. Mieli szczęście:)

__
Karol Sieńkowski

Mogą Ci się spodobać

IMG_20240427_132612700_HDR
30 kwietnia 2024
I Mistrzostwa Europy w arytmetyce mentalnej i obliczeniach na sorobanie 2024
Za nami wyjątkowe zawody dla osób uczących się liczenia na japońskim abakusie. Odbywały się 27 kwietnia w Dojo Stara Wieś – miejscu, gdzie można doświadczyć kultury japońskiej. Zawody zgromad...
ilustracja
24 kwietnia 2024
X Mistrzostwa Polski w Obliczeniach na Sorobanie 2024
Za nami 10-te jubileuszowe zawody. W finale, który odbył się 20 kwietnia 2024 na Uniwersytecie w Siedlcach wzięło udział 50 najlepszych sorobanistów z Polski. Rywalizowali w kategoriach Maluch (do ...
Soroban z okresu Meiji
2 kwietnia 2024
Soroban - fakty i mity, cz. 4
Mit: Japońska metoda sorobanu ma 2000 lat. Długo zastanawiałem się, czy opublikować wpis na ten temat. Ale gdy w Dniu Matematyki 12 marca 2024 usłyszałem w rolce Radia Opole fragment rozmowy o s...
IMG-20231231-WA0010
24 stycznia 2024
Soroban - fakty i mity, cz. 3
Fakt: Soroban używany jest w Tajwanie. W ostatnich wpisach z tej serii starałem się przedstawić dowody, że podawane w sieci Internet informacje o sorobanie nie zawsze są prawdziwe. W tym artykul...
Papież Sylwester 2
30 grudnia 2023
Co wspólnego ma wieczór sylwestrowy z matematyką
Wiele osób uważa, że najwybitniejszym matematykiem X wieku był Gerbert z Aurillac. Tak właściwie to nie był on matematykiem, ale człowiekiem dobrze wykształconym i obeznanym z różnymi dziedzinami n...
IMG_20231025_172821232
1 grudnia 2023
Soroban – fakty i mity, cz. 2.
Mit: Sukces w nauce sorobanu jest zarezerwowany jedynie dla dzieci uzdolnionych matematycznie. „Mój syn raczej nie odnajdzie się na zajęciach. Liczenie przychodzi mu z wielkim trudem.&...

Informacja o ciasteczkach

Na stronie używamy ciasteczek. Potrzebujemy ich by strona działała poprawnie. Więcej w naszej polityce prywatności.